MəqaləBeyrək Abbaszadə · 28.09.2026
Gənc yaşda infarkt və koronar xəstəlik | Dr. Beyrək
İki klinik nümunə
38 yaş Xəstə qeyri-stabil stenokardiya — tezləşən və dincəlikdə də yarana bilən sinə ağrıları ilə müraciət edib. Əvvəllər infarkt keçirmiş, ürəyinin atım fraksiyası 30%-ə qədər azalmışdı; yanaşı olaraq yüksək təzyiq, şəkərli diabet və piylənmədən əziyyət çəkirdi. Ona yalnız arterial şuntlarla bypass (tam arterial revaskulyarizasiya) aparılıb. 37 yaş Xəstə sinədə ağrı, göynəmə və təngnəfəslik şikayəti ilə müraciət edib. Koronar angioqrafiyada damarlarında ciddi darlıqlar aşkarlanıb və dörd şuntlu bypass aparılıb.
Gənc yaşda riski nə artırır
şəkərli diabet və insulinə rezistentlik; yüksək xolesterin, o cümlədən ailəvi (irsi) hiperxolesterinemiya; piylənmə və hərəkətsiz həyat tərzi; xroniki stress, qısa və keyfiyyətsiz yuxu; ailədə erkən yaşda infarkt və ya insult keçirənlərin olması.
Nələri yoxlatmaq lazımdır
Gənc yaşda da arterial təzyiqi, qan şəkərini və xolesterini vaxtaşırı yoxlatmaq vacibdir. Ailədə erkən ürək xəstəliyi varsa, müayinələrə daha tez başlamaq və nəticələri həkimlə müzakirə etmək lazımdır. Fiziki yükdə sinə ağrısı, təngnəfəslik və ya izah olunmayan yorğunluq yaranarsa, bunu «yorğunluq» və ya «stress» sayıb gözləməyin.
Gündəlik vərdişlər
həftənin çox günü ən azı 30 dəqiqə orta intensivlikli hərəkət edin, məsələn, sürətli yeriyin; duzu və şəkəri azaldın, emal olunmuş qidalardan çəkinin; çəkinizə və bel çevrənizə nəzarət edin; yuxuya və stresin idarəsinə vaxt ayırın.