XidmətDilarə Həsənova · 08.10.2026
Proktoloji müayinə necə aparılır? | Dr. Dilarə Həsənova
Proktoloji müayinə necə aparılır?
Proktoloji müayinə anus və düz bağırsağın həkim tərəfindən yoxlanılmasıdır. Əvvəlcə şikayətlər ətraflı soruşulur, sonra anus nahiyəsinə baxılır, rektal barmaq müayinəsi aparılır və lazım olduqda anoskop, rektoskop və ya videoproktoskop ilə daxili baxış edilir. Müayinə qısa çəkir və xüsusi ağrıkəsici gel ilə aparılır.
Müayinənin mərhələləri
Söhbət: şikayətlər, onların müddəti, defekasiya vərdişləri, qəbul olunan dərmanlar, keçirilmiş xəstəliklər və əməliyyatlar, ailə anamnezi. Baxış: xəstə adətən yan üstə, dizlərini qarnına doğru çəkərək uzanır. Həkim anus ətrafına baxır. Rektal barmaq müayinəsi: əlcəkli və gel sürtülmüş barmaqla anal kanal və düz bağırsağın aşağı hissəsi yoxlanılır. Alətlə müayinə: anoskopiya, rektoskopiya və ya videoproktoskopiya. Nəticənin izahı və müalicə planı. Həkim müayinənin nəticəsini yazılı müayinə vərəqinə qeyd edir və xəstəyə izah edir.
Həkimin praktikası
Dr. Həsənovanın özünün apardığı müayinə və müalicələr Dr. Həsənova 2012-ci ildən hər xəstə üçün özünün tərtib etdiyi xüsusi müayinə vərəqini doldurur. Problemin yeri dəqiq qeyd olunur, bu da sonrakı müalicənin və nəzarət müayinələrinin planlanmasına kömək edir. Müayinə lidokain tərkibli xüsusi gel ilə aparılır. Metal rektoskoplar hər istifadədən sonra sterilizasiya olunur, alətlər hər xəstə üçün fərdi istifadə olunur. Videoproktoskopiya zamanı görüntü monitorda xəstəyə də göstərilir.
Müayinəyə hazırlıq
Proktoloji müayinə üçün adətən xüsusi hazırlıq tələb olunmur. Bəzən müayinədən əvvəl kiçik təmizləyici imalə tövsiyə oluna bilər. Həkim və ya klinika bu barədə əvvəlcədən məlumat verir. Qəbul etdiyiniz dərmanların (xüsusən qanı durulaşdıran dərmanların) siyahısını və əvvəlki analiz, müayinə nəticələrini özünüzlə gətirin. Kolonoskopiya üçün isə xüsusi bağırsaq təmizliyi lazımdır. Ətraflı: Kolonoskopiya
Tez-tez verilən suallar
Əksər hallarda müayinə yalnız yüngül narahatlıqla keçir. Ağrıkəsici gel istifadə olunur, həkim hər addımı əvvəlcədən izah edir. Kəskin anal çat və ya abses kimi ağrılı vəziyyətlərdə həkim müayinənin həcmini xəstənin vəziyyətinə uyğun məhdudlaşdırır. Müayinədən utanıram. Nə etməliyəm? Bu, çox təbii hissdir və proktoloq bu hissi yaxşı başa düşür. Müayinə məxfi şəraitdə, qısa müddətdə aparılır. Unutmayın ki, utanma hissi səbəbindən gecikdirilən müayinə xəstəliyin ağırlaşmasına səbəb ola bilər. Dr. Həsənovanın sözləri ilə: «Ayıb deyil — sağlamlıqdır!» Müayinə nə qədər çəkir? Baxış və alətlə müayinənin özü adətən bir neçə dəqiqə çəkir. Söhbət, izah və müalicə planının müzakirəsi ilə birlikdə qəbul daha uzun sürə bilər.