XidmətDilarə Həsənova · 08.10.2026
Qıcıqlanmış bağırsaq sindromu (QBS) | Dr. Dilarə Həsənova
Qıcıqlanmış bağırsaq sindromu nədir?
Qıcıqlanmış bağırsaq sindromu (QBS) bağırsaqda struktur zədələnmə olmadan təkrarlanan qarın ağrısı, köp və defekasiya vərdişinin dəyişməsi ilə gedən funksional pozğunluqdur. Ağrı adətən defekasiya ilə əlaqəlidir. Qəbizliklə, ishalla və ya qarışıq formada gedə bilər. Stress şikayətləri artıra bilər.
Əlamətləri
Son 3 ayda orta hesabla həftədə ən azı 1 gün təkrarlanan qarın ağrısı; defekasiyadan sonra yüngülləşə və ya dəyişə bilər Qəbizlik, ishal və ya onların növbələşməsi Selikli nəcis, tam boşalmama hissi
Diaqnoz necə qoyulur?
QBS diaqnozu tipik şikayətlərə (Roma IV meyarlarına) əsasən qoyulur. Həkim şikayətləri qiymətləndirir, lazım olduqda qan və nəcis analizləri, nəcisdə kalprotektin və kolonoskopiya təyin edir. Aşağıdakı əlamətlər olduqda əlavə müayinə mütləqdir: nəcisdə qan, arıqlama, qanazlıq, gecə oyadan ağrı və ya ishal, 40–45 yaşdan sonra başlayan şikayətlər, ailədə yoğun bağırsaq xərçəngi, iltihabi bağırsaq xəstəliyi və ya çölyak xəstəliyi.
Müalicə
Qidalanmanın fərdi tənzimlənməsi. Həll olan liflər (məsələn, psillium) çox vaxt daha yaxşı tolerə edilir. Həkim və ya dietoloq nəzarəti ilə aşağı FODMAP pəhrizi də sınana bilər. Stressin idarə olunması, yuxu rejimi, fiziki aktivlik Şikayətə görə dərmanlar (spazmolitiklər, qəbizlik və ya ishal əleyhinə preparatlar) Bəzi hallarda probiotiklər, ştammı və müddəti həkimlə seçilir
Həkimin praktikası
Dr. Həsənovanın özünün apardığı müayinə və müalicələr Dr. Həsənova funksional bağırsaq şikayətləri olan xəstələrdə proktoloji səbəbləri (babasil, anal çat, rektosele) istisna edir və konservativ müalicə aparır. «Spastik kolit» və qəbizlik şikayəti olan xəstələrdə adətən 1 aylıq müalicə kursu təyin olunur və nəticə nəzarət müayinəsində qiymətləndirilir. Lazım olduqda xəstəni qastroenteroloqa yönləndirir.