Yaşa bağlı makula degenerasiyası

Yaşa bağlı makula degenerasiyası çox geniş yayılmış xəstəlikdir və adətən 50–55 yaşdan sonra yaranır. İki forması var: quru və yaş. Quru forma adətən xüsusi müalicə tələb etmir. Yaş formada isə torlu qişanın altında yeni damarlar yaranır və bu damarlar torlu qişanın degenerasiyasına gətirib çıxarır; buna görə yaş forma intravitreal, yəni gözdaxili inyeksiyalarla müalicə olunur.

Makula nədir?

Makula torlu qişanın mərkəzi hissəsidir və dəqiq mərkəzi görməni — oxumağı, üzləri tanımağı, incə işləri — təmin edir. Makula zədələndikdə periferik (yan) görmə adətən qorunur, lakin mərkəzdəki görmə pisləşir.

Əlamətlər

düz xətlərin əyri və ya dalğalı görünməsi (metamorfopsiya); görmə sahəsinin mərkəzində ləkə və ya boşluq.

Müayinə

Göz dibi müayinəsi, optik koherent tomoqrafiya (OKT) və OKT-angioqrafiya. Diaqnostik müayinələr

Quru forma: nəzarət vacibdir

Quru formada müntəzəm həkim nəzarəti vacibdir, çünki bəzi hallarda xəstəlik yaş formaya keçə bilər. Görmədə qəfil dəyişiklik — xüsusən xətlərin əyriləşməsi — hiss edilərsə, növbəti planlı müayinəni gözləmədən müraciət etmək lazımdır.

Yaş formanın müalicəsi

Yaş forma gözdaxili (intravitreal) inyeksiyalarla müalicə olunur. Müalicə çox vaxt bir neçə inyeksiyadan ibarət kurs şəklində aparılır və nəticə OKT ilə izlənilir.

Risk amilləri

Yaş, siqaret çəkmə və ailədə bu xəstəliyin olması əsas risk amillərindəndir.

Video-müsahibə

Göz dibi xəstəliyinin müalicəsi ilə bağlı Yaşa bağlı makula degenerasiyası 15 iyul 2026 · 43 san