Xəstəlik haqqındaXatirə Aslanova · 12.10.2026
Parazitar xəstəliklər: növləri, əlamətləri, analizləri
Parazitar xəstəliklər nədir?
Parazitar xəstəliklər insan orqanizmində yaşayan parazitlərin — qurdların (helmintlərin), ibtidailərin (protozoyların) və gənələrin törətdiyi xəstəliklərdir. Yoluxma çox vaxt çirkli əllər, yuyulmamış qida, çirklənmiş su, çiy və ya az bişmiş ət və balıq, heyvanlarla təmas yolu ilə baş verir. Diaqnoz analizlərlə qoyulur.
Enterobioz (qıl qurdu)
Enterobioz Enterobius vermicularis adlı xırda ağ qurdun törətdiyi bağırsaq invaziyasıdır.
Askaridoz
Askaridoz Ascaris lumbricoides adlı iri bağırsaq qurdunun törətdiyi xəstəlikdir.
Lyamblioz (giardioz)
Lyamblioz Giardia duodenalis (lyambliya) adlı mikroskopik ibtidainin törətdiyi bağırsaq infeksiyasıdır.
Teniarinxoz (öküz soliteri)
Teniarinxoz Taenia saginata adlı lent qurdunun törətdiyi bağırsaq invaziyasıdır.
Exinokokkoz
Exinokokkoz Echinococcus granulosus qurdunun sürfə forması ilə törənən xəstəlikdir.
Toksoplazmoz
Toksoplazmoz Toxoplasma gondii adlı ibtidainin törətdiyi infeksiyadır.
Leyşmanioz: dəri və visseral formalar
Leyşmanioz Leishmania parazitlərinin törətdiyi, qum milçəklərinin (flebotomların) dişləməsi ilə keçən xəstəlikdir.
Trixinelloz
Trixinelloz Trichinella qurdlarının sürfələrinin törətdiyi xəstəlikdir.
Opistorxoz
Opistorxoz çiy, az duzlanmış, qurudulmuş və ya az bişmiş şirin su balığı (xüsusilə çəkikimilər) ilə keçən parazitar xəstəlikdir.
Amöbiaz
Amöbiaz Entamoeba histolytica adlı ibtidainin törətdiyi infeksiyadır.
Qoturluq
Qoturluq Sarcoptes scabiei adlı gənənin dəridə törətdiyi yoluxucu xəstəlikdir.
Bağırsaq qurdları
Çirkli əllər, yataq dəstləri, əşyalar Çiy və ya az bişmiş mal əti Nəcisdə qurd buğumları və yumurtalar
Toxuma və orqan parazitləri
İtlərlə təmas, yuyulmamış tərəvəz, çirkli su Çiy və ya az bişmiş donuz və ov əti Qan analizi (eozinofillər), seroloji testlər Çiy və ya az bişmiş şirin su balığı
İbtidailər (protozoylar)
Çirklənmiş su, qida, əllər Nəcisdə antigen, PZR, mikroskopiya Çirklənmiş su və qida Pişik nəcisi, çiy ət, torpaq Yaxmanın mikroskopiyası, seroloji testlər
Klinik təcrübədən
Dr. Aslanova öz klinik təcrübəsində bağırsaq parazitlərindən ən çox enterobioz, askaridoz və lyamblioza rast gəlir. Bu mövzuda məqalə: Ən çox rast gəlinən 3 bağırsaq paraziti.
Profilaktikanın əsas qaydaları
Əlləri sabunla yumaq, xüsusilə tualetdən sonra, yeməkdən əvvəl və heyvanlarla təmasdan sonra Meyvə və tərəvəzi yaxşı yumaq Əti və balığı tam bişirmək, çiy balıq yeyərkən risklərdən xəbərdar olmaq İçməli su kimi təhlükəsiz su istifadə etmək Ev heyvanlarının baytar nəzarətində olması və vaxtında parazitə qarşı müalicə alması Uşaqlarda dırnaqları qısa saxlamaq, şəxsi gigiyena vərdişlərini öyrətmək
Video
Mədə bulantısı, baş ağrısı və halsızlığın gizli səbəbi: parazitlər 1 iyun 2026 · 1 dəq 33 san Video YouTube-da, yeni pəncərədə açılır.