Xəstəlik haqqındaMədinə Dilbazi
Hipoqlikemiya: qan şəkəri düşəndə nə etməli | Dr. Mədinə Dilbazi
Ümumi tibbi məlumat
Dərəcələr (ADA): 1-ci dərəcə — <70 mq/dl; 2-ci dərəcə — <54 mq/dl; 3-cü dərəcə — başqasının köməyini tələb edən ağır hal (huşun pozulması). Əlamətlər: titrəmə, soyuq tər, ürəkdöyünmə, aclıq, ürəkbulanma, başgicəllənmə, əsəbilik, diqqətin dağılması; gecə hipoqlikemiyası səhər yorğunluq və baş ağrısı ilə özünü göstərə bilər. Səbəblər: insulin və ya bəzi həblərin dozasının artıqlığı, yeməyin buraxılması, planlaşdırılmamış fiziki yük, alkoqol, böyrək çatışmazlığı, ağır xəstəliklər, bəzi hormon çatışmazlıqları; diabeti olmayan insanlarda nadir hallarda insulin ifraz edən şiş (insulinoma) və digər səbəblər araşdırılır. "15-15 qaydası": 15 q sürətli karbohidrat → 15 dəqiqə sonra ölçmə → hələ <70 mq/dl-dirsə təkrar. Şüur pozulubsa ağızdan heç nə verilmir; qlükaqon (varsa) və təcili yardım — 103.
Dr. Mədinə Dilbazinin yanaşması
Hipoqlikemiya tarixçəsinin həkimlə bölüşülməsini, müntəzəm qidalanma planını, fiziki aktivliyin planlaşdırılmasını və tibbi nəzarəti qarşısının alınmasında əsas sayır. Meyvə şirələrini diabetlilərə ümumiyyətlə tövsiyə etmir, lakin qan şəkəri tez-tez düşən (çox vaxt insulin vuran) pasiyentlərə ehtiyat üçün çantada meyvə şirəsi gəzdirməyi məsləhət görür — məqsəd şəkər 70 mq/dl-dən aşağı düşəndə onu tez qaldırmaqdır. Gecə ərzində şəkərin çox yüksək və ya çox aşağı olmasının ertəsi gün yorğunluq və yuxululuq yaratdığını, keyfiyyətli yuxunun qan şəkərinin düzgün tənzimlənməsindən asılı olduğunu qeyd edir.