Şəkərli diabetin idarəsi: fərdi müalicə və pasiyent təhsili | Dr. Mədinə Dilbazi

Xidmətin əhatə etdiyi məsələlər

Prediabet, tip 2 və tip 1 diabetin diaqnozu və müalicəsi; müalicənin fərdi qurulması və yenidən nəzərdən keçirilməsi (həblər, GLP-1 və digər inyeksion dərmanlar, insulin); insulin müalicəsinə başlanması, dozaların tənzimlənməsi, insulin qələmi texnikasının öyrədilməsi; qlükometr və fasiləsiz qlükoza monitorinqi (CGM) məlumatlarının şərhi; hipoqlikemiyanın tanınması və qarşısının alınması; qidalanma planı, karbohidratın miqdarı və keyfiyyəti; göz, böyrək, ayaq və ürək-damar ağırlaşmalarının skrininq planı, lazım olduqda müvafiq həkimlərə yönləndirmə; xüsusi vəziyyətlər: hamiləlik, Ramazanda oruc, səyahət, xəstəlik günləri.

İnsulin qələmi: düzgün vurma texnikası

(Həkimin "İnsulin qələmlərini düzgün necə vuraq?" paylaşımı əsasında; FITTER Forward 2025 tövsiyələri ilə tutuşdurulub.) Əllərinizi və vuracağınız nahiyəni təmiz saxlayın. Ehtiyat (açılmamış) qələmləri soyuducuda — həkimin tövsiyəsi ilə soyuducunun qapısında, dondurucuda yox — saxlayın. Soyuducudan götürdüyünüz qələmi vurmazdan əvvəl ovucunuzda bir az isidin: soyuq insulin inyeksiyanı daha narahat edə bilər. İstifadədə olan qələm istehsalçının göstərdiyi müddət ərzində otaq temperaturunda saxlanıla bilər. Vurma nahiyələrini (göbək ətrafı, qolun arxası, bədənin yan tərəfi, bud) növbə ilə dəyişin; qızartı, iltihab, şişkinlik, infeksiya və ya bərkimə olan yerə vurmayın. Dozanı vurduqdan sonra qələmi çıxarmazdan əvvəl birdən ona qədər sayın — bu, dozanın tam daxil olmasına kömək edir. Hər inyeksiyada yeni iynə ucu istifadə edin və qələminizi heç kimlə bölüşməyin.

Dr. Mədinə Dilbazinin təcrübəsi (təsdiqlənmiş faktlar)

Şəkərli diabet bütün müalicə sahələri siyahılarında birinci yerdə qeyd olunur; həkim müalicəni fərdiləşdirməyi əsas prinsip sayır. Pasiyent təhsili: 14 noyabr 2018-ci ildə Dünya Diabet Günü münasibətilə pasiyentlər və yaxınları üçün "Diabet məktəbi" (müayinə və müalicə, pəhriz qaydaları, ayaqlara qulluq, insulin istifadəsi) keçirib; 2025-ci ildə Leyla Medical Center-də Dr. Aysel Cəfərova ilə birlikdə "Şəkərli diabetin fərqində olaq" seminarında diabetin əlamətləri, diaqnostikası, müalicə üsulları, həyat tərzi və davranış dəyişiklikləri barədə məlumat verib.

Peşəkar inkişaf: 2017-ci ildə İzmirdə diabet kursu (həkimin CV-si); insulinin kəşfinin 100 illiyinə həsr olunmuş konfrans (2021); SGLT-2 inhibitorlarına həsr olunmuş konfrans (2024); 10th Diabetes & Ramadan Virtual Congress (2022, iştirak sertifikatı); Dubayda ACT kardiometabolik müalicə sammiti (2025, CPD sertifikatı); xroniki böyrək xəstəliyi olan tip 2 diabetli pasiyentlərdə semaqlutidin böyrək və kardio-metabolik qoruyucu təsirinə dair klinik hal təqdimatı (2025). Media: ATV-nin "Həkimsən" verilişində şəkərli diabet mövzusunda çıxış; "Həkim məsləhəti" videorubrikasında şəkərli diabet (2018).