Diyetoloq konsultasiyası: xəstəliyə uyğun fərdi qidalanma | Dr. Mədinə Dilbazi

Konsultasiyada nə müzakirə olunur?

Gündəlik yemək rejimi, porsiyalar, içkilər, atışdırmalıqlar, gecə yeməkləri, emosional yemək epizodları; analizlərə əsasən xüsusi ehtiyaclar (məsələn, qan şəkəri, lipidlər, dəmir, B12, D vitamini); "sağlam boşqab" modeli: boşqabın yarısı tərəvəz, dörddə biri zülal, dörddə biri mürəkkəb karbohidrat; karbohidratların keyfiyyəti və miqdarı, qlikemik indeks, lif; zülal ehtiyacı (xüsusən çəki itkisi, menopauza və GLP-1 müalicəsi zamanı); su və maye qəbulu, qəhvə və çay; xüsusi dövrlər: Ramazan, hamiləlik, bayram süfrələri, səyahət.

Dr. Mədinə Dilbazinin qidalanma prinsipləri (həkimin paylaşımlarından)

Davamlılıq: "Diyet sürdürülə bilən olmalıdır, müvəqqəti deyil." Çox böyük kalori defisiti ilə qısa müddətdə verilən çəki pəhriz dayandırıldıqdan sonra tez geri qayıdır; həkim defisitin təxminən 500 kkal-dan çox olmamasını tövsiyə edir. Ac qalmadan: uzun müddət ac qalmaq metabolizmi zəiflədir və stress hormonlarını artırır; planlı qidalanma daha effektivdir. Qadağa yox, nəzarət: həftədə bir dəfə sevilən desertdən imtina etməmək; "sağlam" reseptlərin də limitsiz yeyilməməsi, porsiya nəzarəti. Ağıllı seçimlər: marketdə etiket oxumaq, daha az əlavəli və daha yüksək qida dəyərli məhsul seçmək; çərəzləri qabıqlı süfrəyə qoymaq; yeməyi ekran qarşısında yeməmək; markete ac getməmək. Meyvə: meyvə təbii şəkər mənbəyidir — artıq çəki və diabet olduqda gündə təxminən 2–3 ovuc; meyvə şirələri diabetdə tövsiyə olunmur.

Zülal: sağlam böyüklər üçün gündə təxminən 1–1,2 q/kq; idmanla məşğul olan və əzələ qurmaq istəyənlərdə daha çox; zülal tozu adi qidalanmanı əvəz etmir. Su: təxminən hər kiloqrama 30 ml (isti hava, idman, hamiləlik və laktasiyada ehtiyac artır); susamağı gözləməmək.